اخبار ایران و جهان فضا و نجوم کاشی

آیا کاوشگر کنجکاوی؛ مریخ را میکروبی کرده است؟

کاوشگر کنجکاوی
نوشته شده توسط عرفان کسرایی

خبر عجیبی به نظر می رسد. کاوشگر کنجکاوی Curiosity ممکن است پیش از پرتاب؛ خوب تمیز نشده باشد. دانشمندان بیم دارند که این کاوشگر؛ باکتری هایی از روی زمین به مریخ به همراه خود منتقل کرده باشد. جستجو در پی یافتن بیومولکول ها در مریخ؛ اگر نتیجه بخش باشد می تواند ثابت کند که این سیاره در گذشته میزبان حیات بوده است.
اکنون دانشمندان متوجه یک خطای بنیادین در این پروژه شده اند. میکروب های زمینی ممکن است به همراه کاوشگر کنجکاوی به مریخ منتقل شده باشند و نتیجه این پژوهش را خراب کنند. کاترین کنلی Catharine Conley مسئول حفاظت از سیارات در ناسا است. البته به استثناء زمین؛ حفاظت از سیارات منظومه شمسی که ناسا به آنها فضاپیما فرستاده است از جمله مریخ. از سال ۲۰۰۶ تا کنون زیست شناسان این مرکز ؛ موظف اند اجازه ندهند که آلودگی هایی باکتریایی زمین به سایر اجرام آسمانی سرایت کند. مهمتر از همه مریخ و قمرهای مشتری هستند که تا کنون دانشمندان در پی یافتن گونه های ساده حیات در آنها بوده اند. اینک پژوهشگران از یک مشکل بزرگ صحبت می کنند که پیش از این مورد توجه قرار نگرفته بود. در صورت انتقال میکروب های زمینی به این اجرام آسمانی؛ یک شکست و ناکامی بزرگ برای پژوهشگران این پروژه ها رقم خواهد خورد.

فضاپیماها باید استریل شده باشند
اگر یکی از روبات ها بر روی سطح مریخ گزارش کند که در جریان آنالیزها و نمونه برداری های خود به ساختار DNA برخورده است؛ پیش از هر چیز باید مشخص شود که مبادا این مولکول؛ پیش از آن از زمین به مریخ منتقل شده باشد. جلوگیری از چنین رخدادی چندان هم ساده نیست. و ممکن است باکتری ها به سادگی و دور از چشم دانشمندان؛ مسافران و میهمانان ناخواندهء سیارات دیگر در فضا شده باشند. برای  جلوگیری از آلودگی فضاپیماها اتاقک های پاکسازی تعبیه شده اند و کارمندان موظف اند با پوشیدن لباس های مخصوص از تماس دست و در نتیجه؛ از انتقال میکروب های پوست به بدنه فضاپیما جلوگیری کنند.

باکتری های سمج
پژوهش میکروبیولوژیست های دانشگاه رگنسبورگ Regensburg از این اتاق های پاکسازی اما نشان داد که این اتاقک ها به رغم تمامی تمهیدات بهداشتی اندیشیده شده؛ باز هم شامل تعداد بسیار زیادی از باکتری های قابل کشت هستند. گاهی تا حد ۱۵۰ باکتری در هر مترمربع. اغلب این باکتری ها توسط انسان منتقل می شوند و  به گفته این محققان؛ در صف اول این باکتری های منتشر شده استافیلوکوکوس Staphylococcus قرار دارد. پژوهشگران ناسا با انجام آزمایش هایی روی این محیط ها در مرکز فضایی کندی در فلوریدا و همچنین مرکز فضایی جانسون در هوستون دریافتند که بیش از صد نوع باکتری در این مکان ها وجود دارد که از نظر دور مانده بود. به گفته محققان البته احتمال زنده ماندن این باکتری ها در جریان پرواز و فرود بر سطح سیاره ای دیگر بسیار بسیار کم است اما بسیار بسیار کم به معنای این نیست که این احتمال صفر است. به هر ترتیب بنا به نظر محققان اگر روبات های کاوشگر در سطح مریخ؛ رد پایی از حیات پیدا کنند پیش از هر چیز باید اطمینان حاصل کرد که مولکولهای پیدا شده منشاء زمینی نداشته باشند.

درباره نویسنده

عرفان کسرایی

کسرایی، عضو انجمن فلسفه علم آلمان و پژوهشگر مطالعات علم و فناوری در دانشگاه کاسل است
زمینه های پژوهشی او عبارتند از:
-فلسفه فیزیک؛ منطق مدلسازی در ریاضیات مهندسی
-ارتباطات علم و جامعه شناسی شبه علم در ایران
-تاریخ فیزیک مدرن در قرن بیستم

دیدگاه شما چیست