پزشکی و سلامت

آیا آمادگی لازم برای انقلاب ویرایش ژنی وجود دارد؟

انقلاب ژنتیکی علمنا
نوشته شده توسط رقیه شیروانی

اگر شتاب پیشرفت تکنولوژی ویرایش ژن ها از پذیرش جامعه پیشی بگیرد، دانشمندان باید مراقب عکس العمل های احتمالی باشند.
تکینگی فناوری (Technological singularity) فرضیه ای است که بیان می دارد شتاب بیش از حد و غیر قابل پیش بینی فناوری در آینده به حدی خواهد بود که هوش مصنوعی از هوش انسانی پیشی میگیرد. تاجایی که ممکن است زندگی انسان ها به خطر بیفتد و ربات ها جایگزین انسان ها شوند. نیروی محرکه ی این رویداد فرضی هوش مصنوعی است اما بیوتکنولوژی نیز نقش کلیدی دارد.
حالا ناظران این تکینگی فناوری با خوشحالی به رخ دادن انقلابی در ویرایش ژن چشم دوخته اند. پیشرفت ها به خصوص در تکنیکی به نام CRISPR سرگیجه آور است! تا پیش از ۲ سال پیش CRISPR یک ابزار تحقیقاتی محرمانه بود که آزمایشگاه های ژنتیک را هیجان زده کرده بود. زیرا کشف این تکنیک زمینه ای فراهم کرد که ژن ها با دقت بالا و به آسانی ویرایش شوند.
با استفاده از این تکنیک دانشمندان قادر خواهند بود که ژنوم موجودات به خصوص انسان را دستکاری کنند. قابلیت پزشکی آن از ابتدا روشن بود و احتمال استفاده ی آن در ژن درمانی میرفت. دانشمندان احتمالا بین ۵ تا ۱۰ سال آینده به این مقصود می رسند اما اکنون CRISPR برای سری آزمایش های انسانی آماده می شود و علاوه بر آن پیشرفت های سریع نیز اجتناب ناپذیر به نظر می رسد. حتی دانشمندان بیوتکنولوژی می گویند که قادر به کنترل این شتاب نیستند.
CRISPR پتانسیل بالایی دارد و هرچه زودتر این پتانسیل مورد آزمون قرار گیرد بهتر است. اما خطراتی نیز درمسیر پیش رو وجود دارد. کم نیستند محققانی که از رضایت عمومی فراتر میروند. دو تیم در چین در حال حاضر برای مهندسی جنین انسان تلاش می کنند که به نظر می رسد عملی شتاب زده و بدون توجه به مسائل اخلاقی است.
کسانی که بر روی CRISPR کار می کنند وظیفه دارند، نه تنها به ابعاد علمی بلکه به نحوه ی پذیرش پیشرفت ها میان عامه نیز بپردازند. تا کنون این تکنیک به ندرت میان جامعه پذیرفته شده است.
یک هیئت بین المللی از کارشناسان در حال کار بر روی یک بازنگری جامع از ویرایش ژن و پیامدهای گسترده ی آن هستند. گزارش های آنها اواخر سال ۲۰۱۶ کامل و علمی خواهد شد.
با این حال باید همچنان احتمال واکنش های شدیدی از طرف جامعه عمومی که از سرعت پیشرفت ها مورد تعجب قرار گرفته اند را در نظر گرفت. زیرا گروه هایی از مردم هستند که به هیچ وجه حاضر به قبول کردن نظر متخصصین و گوش دادن به حقایق نیستند و همانطور که طرفداران نظریه ی تکینگی فناوری می گویند، زمانی که تکنولوژی با سرعتی بیش از حد حرکت کند هیچکس نمی تواند پیامد های آن را پیش بینی کند و یا آن را کنترل کند.

درباره نویسنده

رقیه شیروانی

دیدگاه شما چیست