اخبار ایران و جهان

نگاهی به برنامه های علمی رسانه ملی

برنامه های علمی علمنا
نوشته شده توسط حمیدرضا گودرزی

علمنا این بار به سراغ صدا و سیما رفته است و قصد دارد تا به بررسی برنامه هایی که با محوریت علم و فناوری از شبکه های مختلف در حال پخش هستند بپردازد و این برنامه ها را از نظر کیفیت ساخت برنامه، کیفیت محتوای علمی ارئه شده، میزان جذب مخاطب و میزان اثر گذاری آن مورد تحلیل قرار دهد. از این رو در اولین بخش از این مطالب به معرفی مختصری از این برنامه ها می پردازیم.

ثریا

برنامه علمی ثریا که هر چهارشنبه شب در ساعت ۲۳ به مدت ۹۰ دقیقه از شبکه اول سیما پخش می شود از جمله برنامه های موفق صدا و سیما در حوزه علم و فناوری است که توانسته است با وجود پخش آن در ساعت نامناسب به لحاظ محتوایی رضایت مخاطبان را جلب کند. «ثریا» با شعار «دیده بانی برای پیشرفت ایران» و با رویکرد انتقادی، با نگاه به مسائل مثبت و منفی حوزه علم و فناوری کشور تهیه می شود تا بتواند دغدغه های علمی را مطرح کرده و با دعوت از مسئولان این حوزه و کارشناسان متخصص راهکارهایی را برای رفع آن ارائه دهد.

کاوشگر

اگر زندگی روزمره فرصت مطالعه را از شما گرفته است، حتما این برنامه را دنبال کنید، هرچند هیچ چیز جای مطالعه را نمی گیرد. این جمله شعار برنامه کاوشگر، یکی از موفق ترین برنامه های علمی صدا و سیما است. این برنامه که با اجرای سیاوش عقدایی هر روز ساعت ۹ صبح از شبکه رادیویی جوان پخش می شود، توانسته مخاطبان زیادی را جذب نماید. «کاوشگر» تمامی مسائل دخیل در زندگی امروزه را از دید علمی مورد بررسی قرار می دهد.

چرخ

اختراع چرخ یکی از اولین اختراعات بزرگ بشر بود که گرچه ساختار آن به نظر ساده می آید اما دستاوردهای تکنولوژیک بسیاری را به دنبال داشت. با الهام از این اختراع باستانی، برنامه سازان گروه دانش شبکه چهار سیما سیاوش و محمد فواد صفاریان پور برنامه جدید خود را “چرخ” نام گذاری کرده اند و می کوشند در این برنامه به سوی افق های تازه ی جهان علم حرکت کنند. محور اصلی این برنامه موضوعات مختلف جهان دانش و فناوری است که با آیتم هایی نظیر گفت‌وگو با دانشمندان و پژوهشگران و چهره‌های علمی مختلف ایران، سرکشی به مراکز علمی کشور و آگاهی از چگونگی تحقیقات علمی دانشمندان ایرانی همراه است. همچنین چرخ می کوشد تا مرزهای جغرافیایی را در نوردد و به تازه ترین یافته ها و رویدادهای علمی روز دنیا نیز بپردازد و پیوسته همانند یک خبرنگار، وقایع علمی جهان را در لحظه، منعکس کند. چرخ از شنبه تا چهارشنبه ساعت ۱۹ با اجرای سیاوش صفاریان پور به طور زنده برای دوستداران دانش روز به نمایش در می آید.

زاویه

مجله تصویری “زاویه” محلی است برای گفتگوهای فکری و فرهنگی چالشی، تضارب آرا و آسیب شناسی اندیشه و فرهنگ که به همت گروه فرهنگ و اندیشه شبکه چهار، چهارشنبه ها روی آنتن می رود. رویکرد عمده این مجله تصویری، بررسی مسائل علوم انسانی و حوزه فرهنگ کشور است و پژوهش های لازم برای انتخاب مسائل مطروحه در این برنامه حدود هشت ماه به طول انجامید. سازندگان “زاویه” کوشیده اند مشارکت و تعامل بیشتری با انجمن های علمی فعال در دانشگاه ها، حوزه علمیه و انجمن های علمی حوزه، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی و موسسه امام خمینی داشته باشند و بدین شکل با ایجاد فضای باز گفتگو، “زاویه” را به برنامه ای برای همه فعالان علوم انسانی با نگرش های متفاوت تبدیل کنند. برنامه “زاویه” به تهیه کنندگی حسین مروی، یکی از مجموعه برنامه‌های «نقد ۴» است که ساعت ۲۱ روزهای چهارشنبه هر هفته با اجرای تخصصی دکتر مالک شجاعی به نمایش در می آید و باز پخش آن در ساعت ۱۲:۴۰ روز بعد قابل مشاهد است.

جیوگی

جیوگی با نگاهی متفاوت و از دریچه ای تازه، ناهنجاری های اجتماعی و مسائل روزمره مردم را در فضایی پویا و تعاملی مطرح می کند و با بهره گیری از صاحب نظران حوزه فکر و اندیشه، آسیب های اجتماعی و فرهنگی را بیان می کند. رویکرد اصلی برنامه تبیین نظرات و دیدگاه های مختلف در رابطه با موضوع برنامه و هدایت آن به سمت شکل گیری بحث ها و گفتگوهای چالشی است که از دلایل جذابیت این برنامه محسوب می شود. مجموعه جیوگی به لحاظ محتوایی،‌ برنامه ای خلاقانه است و در برنامه های حوزه گفتگو محور که همواره کسالت بار و کم بیننده هستند، برنامه ای متفاوت و جذاب محسوب می شود. موضوعات مهمی همچون سبک زندگی اسلامی- ایرانی، آسیب های اجتماعی،‌ هنر،‌ اقتصاد کلان، اشتغال و کارآفرینی، فضای مجازی و تهاجم فرهنگی،‌ ترویج الگوی رفتار اجتماعی،‌ زندگی شهری، قانون گرا و خرافات با رویکرد آموزش و اطلاع رسانی را در برمی گیرد.

چهارسوی علم

برنامه «چهارسوی علم» کاری است از تامین برنامه‌ شبکه ۴ سیما که ۵ روز در هفته به روی آنتن می رود و در هر برنامه به موضوعی خاص اشاره می کند و تلاش دارد آخرین دستاوردهای جهان درباره مسائل علمی و فنی، پزشکی، هوا و فضا، حیات وحش باستان شناسی، فن آوری، دایناسورها، آتشفشان ها و غیره به مخاطب ارائه دهد. این مستند ها هم به لحاظ موضوع و هم به لحاظ ساختار، ارزش هنری بالایی دارند و با بهره‌گیری از روش بحث و نظر درباره‌ آثار به ارائه مطالب و آگاهی بخشی مخاطب می پردازند.

به روز

به روز برنامه ای با موضوع فن آوری اطلاعات و ارتباطات، هر هفته جمعه ها حوالی ساعت ۱۳:۳۰ به مدت ۴۵ دقیقه از شبکه سه سیما پخش می گردد. جوانان علاقه مند به فناوری اطلاعات و ارتباطات می توانند از بخش های مختلف برنامه که شامل رایانه (سخت افزار و نرم افزار)، تلفن همراه، معرفی سایت و نرم افزار های کاربردی، صوتی و تصویری، شبکه های رایانه ای، معرفی و بررسی بازی های رایانه ای، اخبار و تازه های فناوری و بررسی تخصصی گجت های دیجیتالی و همچنین گفت و گو با فعالان صنعت IT و سازندگان و گسترش دهندگان نرم افزارها است، استفاده نمایند.

نسیم دانش

نسیم دانش برنامه ای است که قصد دارد لحظاتی مفرح را با چاشنی علم برای بینندگان شبکه نسیم فراهم آورد. نسیم دانش آخرین دستاوردهای علم و فناوری ایران را در عرصه های داخلی و بین المللی به شما معرفی می کند و تلاش دارد تا فرهنگ علم و فناوری را تبلیغ کند.

پخش سخنرانی تد

مجموعه‌ی TED یک سازمان غیر انتفاعی است که به «گسترش ایده های ارزشمند» اختصاص داده شده است. تد در سال ۱۹۸۴ به عنوان یک کنفرانس چهار روزه در کالیفرنیا تاسیس شد که موسس آن Richard Saul Wurman بود. اما سمینارهای دوره‌ای آن از سال ۱۹۹۰ شکل گرفت. شکل اجرای برنامه‌های تد معمولاً اشاره به تحقیقات و دانش و فرهنگ در قالب داستان پردازی است. Ted Talks مجموعه ویدئوهایی است که در زمان تقریباً کمتر از ۱۸ دقیقه ایده‌های بزرگی را معرفی می‌کند. این سخنرانی‌ها در کنفرانس تد، تدایکس، تداکتیو و دیگر برنامه‌های اختصاصی تد فیلمبرداری شده‌اند. هدف این ویدئوها به اشتراک گذاشتن ایده‌های ارزشمند در زمینه‌هایی مانند علوم، تکنولوژی، تجارت، فرهنگ و هنر و طراحی در سرتاسر جهان می‌باشد.

چیستا

برنامه تلویزیونی «چیستا» با ایجاد حس کنجکاوی و پرسش در کودکان و نوجوانان محتوای علمی را آموزش می دهد. محتوای مجموعه برنامه تلویزیونی «چیستا»، سلسله آزمایش‌ها و سرگرمی‌های علمی است که با حضور و مشارکت دانش آموزان برگزار می‌شود. برنامه تلویزیونی «چیستا» به دنبال ایجاد حس کنجکاوی و پرسش در کودکان و نوجوانان است و در این برنامه محتوای علمی به صورت نمایشی به آنها ارائه می‌شود تا قابل فهم باشد. برنامه تلویزیونی چیستا، به مدت ۴۰ دقیقه هر روز ساعت ۱۶ از شبکه آموزش سیما پخش می شود.

+ در خصوص قرار دادن برنامه جیوگی در بین برنامه های علمی از خوانندگان محترم پوزش میخواهیم.
این برنامه، یک برنامه در حوزه تفکر و اندیشه می باشد و برنامه علمی محسوب نمی شود.

درباره نویسنده

حمیدرضا گودرزی

دیدگاه شما چیست