اخبار ایران و جهان

کیوسک کتب علمی: چه کسی؟ چه وقت؟ چه چیزی را؟ اختراع کرد؟

کتاب چه کسی چه وقت چه چیزی را اختراع کرد
نوشته شده توسط تیم تحریریه علمنا

برخی اوقات می‌شود که در تنهایی خود به طور ناگهانی توجه‌ آدم به یک چیز بسیار عادی جلب می‌شود و آن را در ذهن خود مرور می‌کند. بعضاً هم می‌شود که این مرور ذهنی به چیزی تبدیل می‌شود که برای مدتی مغز آدم را می‌خورد. یعنی حداقل برای من اینطور است. اما از آنجایی که ذهن‌های ما اکثراً تنها به طرح سؤال عادت کرده‌اند و به دنبال پاسخ نمی‌گردیم، این کنجکاوی ذهنی کم کم فراموش می‌شود. آخرش ماه‌ها یا سال‌ها بعد در جمعی همین سؤال مطرح می‌شود و واکنش ما: «ئه! آره! این سؤال من هم هست.» خواهد بود.
یک سری وسیله‌ها یا چیزهای عادی نیز هستند که برای من این حالت را به وجود می‌آورند. برای مثال پیش آمده که مدت‌ها به این فکر کنم که فلان وسیله‌ی ساده، واقعاً چطور به مغز مخترع آن خطور کرده است. و ساعت‌ها در پس ذهن خود سناریوهای مختلفی که ممکن است یک شخص را به سوی اختراع این وسیله سوق دهد مرور می‌کنم. خیلی از اختراعات و اکتشافات امروزه به اشیاء و محصولات روزمره‌ای برای ما تبدیل شده‌اند که اهمیت و سختی‌های اشخاصی که برای بار اول آنها را ساخته یا درک کرده‌اند برایمان نامأنوس است. مثلاً بنده نوشتن این متن را که به اتمام رساندم به راحتی متن و تصویر مربوط به آن را از طریق اینترنت بدون سیم ارسال می‌کنم تا پس از بازبینی‌ و قرار گرفتن بر روی پایگاه اینترنتی، هر کسی بتواند به آن دسترسی پیدا کند. این روزها مخابره‌ی اطلاعات از طریق امواج بسیار ساده و پیش پا افتاده به نظر می‌رسد و این در حالی‌ست که حتی همین حالا نیز می‌توان با تعجب این سؤال را مطرح کرد: «آخر چه کسی به ذهنش رسیده که می‌توان اطلاعات را در هوا منتشر کرد؟»
کتابی که برای معرفی این هفته در نظر گرفته‌ام، می‌تواند کمی آرامش را به ذهن‌هایی که درگیر این سؤالات می‌شوند باز گرداند. دیوید الیارد، در این کتاب اختراع‌های پانصد سال گذشته‌ی جوامع بشری از ساعت جیبی گرفته تا آخرین محصولات بیوتکنولوژی و بسیاری از اختراع‌های ریز و درشت در حد فاصل آنها را مورد بررسی قرار داده است. کتاب «چه کسی؟ چه وقت؟ چه چیزی را؟ اختراع کرد؟» برای کسانی که ذهن کنجکاوی دارند، کتابی حقیقتاً خواندنی ست. خود نویسنده این کتاب را ادامه‌ای برای کتاب «چه کسی، چه وقت، چع چیزی را کشف کرد؟» می‌داند.
نویسنده در این کتاب از توصیف اوضاع و احوال فناوری در سال ۱۵۰۰ شروع کرده و سپس کم کم اختراعات را دنبال می کند تا به قرن اخیر و حال حاضر می‌رسد.
«وقتی فناوری و نیاز در کنار هم قرار می‌گیرند، اختراعاتی که زمان آن رسیده و می‌تواند مستقلاً و حتی همزمان توسط دو یا چند نفر انجام شوند، ظهور می‌کنند.
مخترعان اولیه تنها و مخفیانه و با سرمایه‌ی شخصی کار می‌کرند و می‌کوشیدتد دست‌تنها همه مراحل را از ابداع تا اختراع طی کنند. در قرن اخیر بیشتر فناوری‌ها از آزمایشگاه‌های بزرگ متعلق به شرکت‌های غول پیکر سر برآورده‌اند. فرد مبتکر در اینگونه موارد می‌تواند بر روند خلاق تمرکز کند و ساخت انبوع دستگاه و بازاریابی را به دیگران منتقل کند.»
« باروت از مدتها قبل در میدان‌های جنگ اروپا به کار می‌رفت. آن را در چین اختراع کرده بودند و برای پرتاب موشک و ساخت سلاحهای آتشین بر ضد مغولها به کار می‌بردند. مدتی بعد اروپایی‌ها در ساخت توپ که در نبرد کرِسی (سال ۱۳۴۸) و بسیاری از نبردهای دیگر  به کار گرفته شد، اسلحه‌های کوچک دارای گلوله‌ی آهنی یا سربی که از گلوله‌های آهنی شلیک می‌شد و روی شانه قرار می‌گرفت (چینی‌ها به جای آن از لوله بامبو استفاده می‌کردند) و ساخت موشک از آن بهره جستند. یک قرن بعد سلاح آتشین جایگزین تیر و کمان شد که نسبت به آن برد، دقت و قدرت کمتری داشت.»
موارد بسیار زیادی در این کتاب مورد بررسی قرار گرفته است و در مجموع اطلاعات خیلی خوب و مفیدی در اختیار خواننده قرار می‌دهد. به همه ی علاقمندان تکنولوژی و تاریخچه ‌اش خواند این کتاب را توصیه می‌کند.

مشخصات کتاب:
عنوان: چه کسی؟ چه وقت؟ چه چیزی را؟ اختراع کرد؟
مؤلف: دیوید الیارد
نشر: مازیار
تعداد صفحات: ۴۱۴ صفحه

درباره نویسنده

تیم تحریریه علمنا

دیدگاه شما چیست