اخبار ایران و جهان

کیوسک کتب علمی: سرشت فناوری

کتاب سرنوشت فناوری
نوشته شده توسط تیم تحریریه علمنا

کتابی که قصد کرده‌ام آن را معرفی کنم، اینبار استثنائاً مخاطبی خاص نیز دارد. چند سال پیش استادی داشتم که می‌گفت: ـ چند روز پیش که با او صحبت می‌کردم، هنوز هم می‌گوید ـ «این فناوری‌های جدید را اصلاً درک نمی‌کنم. از بچگی نمی‌فهمیدمشان! مثلاً یک دستگاه دیجیتالی را اصلاً نمی‌توانم درک کنم چطور کار می‌کند. تصورم این است که موجودات ریزی (جن‌هایی) درون آن کارهایی می‌کنند که مثلاً این صفحه روشن می‌شود.‌»
وقتی دیباچه‌ی کتاب «سرشت فناوری» نوشته‌ی ویلیام برایان آرتور را خواندم ناخودآگاه به یاد حرف آن استادم افتادم. نویسنده که سابقاً استاد اقتصاد و مطالعات جمعیت شناسی دانشگاه استنفورد بوده است معتقد است با وجود تأثیر بسیار زیاد فناوری بر زندگی ما، سؤالات زیادی هنوز در رابطه با آن بی پاسخ مانده‌اند. او در این کتاب فناوری را مانند یک جاندار پیش روی خود قرار داده و به شناسایی او می‌پردازد. از ریشه و بن‌مایه‌ی آن می‌گوید،‌ به شناسایی خانواده و تیره‌های فناوری می‌پردازد و تکامل آن را مورد بررسی قرار می‌دهد.
«در دهه‌های دوم و سوم زندگی پرسش‌هایی پیش می‌آیند که نمی‌توانیم پاسخی برای آن‌ها پیدا کنیم. این پرسش‌ها در دوره‌های بعدی زندگی دست از سر ما بر نمی‌دارند. من تازه هفده سال داشتم که در رشته‌ی مهندسی برق وارد دانشگاه شدم. و چون در ریاضیات مهارت داشتم در امتحانات نمره‌های بالایی می‌گرفتم اما به راستی بن‌مایه‌ی موضوع درس را نمی‌فهمیدم. یعنی درک نمی‌کردم سرشت واقعی فناوری چیست.»
آرتور پس از ابزار تعجب از اینکه بیشترین مطالب راجع به بن‌مایه‌ی فناوری توسط نویسندگان تاریخ‌های عمومی نوشته شده است، می‌گوید: «بعدها دریافتم بخش اعظم جهان برآمده از فناوری‌ها است و نه جنگ‌ها و پیمان‌نامه‌ها و از این رو مورخان به طور طبیعی می‌خواهند بدانند جهان چگونه خودش را شکل داده است.»
از نظر آرتور هرچند ما (حداقل طراحان و سازندگانشان) اطلاعات و شناخت بسیار دقیقی از هر یک از فناوری‌ها داریم، اما از سرشت آن، چگونگی به وجود آمدن و نحوه‌ی تکاملش شناخت کاملی نداریم و این شناخت و عدم شناخت توأمان را به تضاد مشابهی در جانورشناسی قریب به دو قرن پیش شبیه می‌داند. او سعی می‌کند در طول کتاب به زبانی ساده و قابل فهم برای همگان به پاسخ و کنکاش در این پرسش‌ها بپردازد و پس از شناسایی سرشت فناوری به تأثیرات پیدایش و تکامل آن در اقتصاد می‌پردازد.
برای من اولین بار بود که به فناوری با این دید نگاه می‌کردم و باید اعتراف کنم دید جالبی است. به شما نیز خواندن این کتاب را توصیه می‌کنم، شاید به پاسخ برخی سؤالات خود در باب چیستی فناوری و چگونگی تکامل آن برسید.

مشخصات کتاب:
عنوان: سرشت فناوری / فناوری چیست و چگونه تکامل می‌یابد
نویسنده: ویلیام برایان آرتور
ترجمه: ابراهیم محجوب
تعداد صفحات: ۲۹۶
انتشارات: نشر نی

درباره نویسنده

تیم تحریریه علمنا

دیدگاه شما چیست