طبیعت

مقاومت آفات در برابر آفت کش ها بررسی شد

آفت کش
نوشته شده توسط تیم تحریریه علمنا

دکتر ” خلیل طالبی جهرمی” استاد و محقق دانشگاه تهران با همکاری گروهی از محققین کشورمان و با پشتیبانی صندوق حمایت از پژوهشگران و فناوران کشور مطالعه “بررسی مقاومت آفات مکنده مهم به آفت کش های مصرفی در ایران” را انجام داد.
طالبی جهرمی عنوان کرد: مقاومت آفات در برابر آفت کش ها باعث عدم کارایی این ترکیبات میشود. در این پدیده آفات حساسیت خود را از دست داده و در اثر سمپاشی از بین نمیروند.  معمولاً کشاورزان بعد از مواجه شدن با این مشکل سعی میکنند با بالا بردن غلظت و یا انجام سمپاشی های پی در پی آفات را کنترل کنند که این خود باعث افزایش مصرف آفت کش ها میگردد. در کشور ما که کنترل شیمیایی در بسیاری از موارد به عنوان نخستین و تنها روش کنترل آفات به کار گرفته میشود، بی اثر شدن سمپاشی میتواند موجب خسارت بیشتر به محصولات کشاورزی گردد.
وی افزود: آفات مکنده از جمله شته، سفید بالک و کنه تارتن به عنوان خطرناکترین تهدیدها علیه امنیت غذایی انسان به شمار می آیند. نرخ تولید مثل بالا، دوره زندگی کوتاه و انتقال بیماری های ویروسی، باعث خسارت جبران ناپذیر این آفات میشود. این موضوع به ویژه در مورد خسارت به محصولات گلخانه ای دارای اهمیت میباشد. به منظور ارزیابی وضعیت مقاومت بند پایان در ایران بررسی نسبتا جامعی روی چند حشره مکنده مهم در برابر آفت کش های مصرفی در کشور انجام گرفت.
این پژوهشگر و محقق دانشگاه تهران با اشاره به مصرف دو حشره کش کونفیدور و آکتارا در گلخانه های تولید خیار عنوان کرد:  نتایج آزمایش روی این ترکیبات نشان داد که یک جمعیت شته جالیز که از گلخانه بیماری های گیاهی دانشکده کشاورزی در کرج نمونه برداری شده بود در برابر کونفیدور ۶۹۰ و در برابر آکتارا ۸۰۱ برابر مقاومت نشان میدهد. بررسی بیشتر نشان داد که افزایش کارایی آنزیم تجزیه کننده حشره کش در بدن شته عامل این مقاومت میباشد. همچنین دو جمعیت عسلک پنبه که از مزارع شهرستان های گرگان و قم جمع آوری شده بودند نسبت به جمعیت تبریز در برابر کونفیدور، مقاومت ۵/۲ برابری نشان دادند. بررسی بعد روی جمعیت های کنه تارتن انجام شد که از نقاط گوناگون کشور(کرج، ورامین،اهر، خسروشهر) برداشته شده بود. جمعیت کرج در برابر کنه کش اورتوس ۵/۱۱ و در برابر آورمکتین ۵ برابر مقاومت نشان دادند. مقاومت در جمعیت های دیگر کمتر بود. بررسی های بیشتر نشان داد که علت اصلی مقاومت افزایش توانایی سامانه اکسید کننده در بدن کنه میباشد. پسیل پسته نیز یکی از آفات مهم پسته میباشد. آزمایش ها نشان داد که از بین ۹ جمعیت پسیل پسته که از نقاط مختلف استان کرمان مورد بررسی قرار گرفت، رفسنجان مقاوم ترین و انار حساسترین جمعیت را در برابر زولون دارا بود. جمعیت رفسنجان در برابر این حشره کش ۱۱ برابر مقاومت نشان داد.
وی عنوان کرد: این مطالعه همچنین نشان داد که در جمعیت های مقاوم فعالیت آنزیم های استراز و اکسید کننده به طور معنی داری بیشتراز جمعیت حساس است. با تکیه بر این نتایج و نیز شناخت سازوکار مقاومت میتوان نسبت به مدیریت مقاومت در جمعیت های مختلف آفات اقدام نمود.
نتایج این مطالعه در قالب چندین مقاله در نشریات معتبر داخلی و خارجی به چاپ رسیده است.

درباره نویسنده

تیم تحریریه علمنا

دیدگاه شما چیست