اخبار ایران و جهان طبیعت و محیط زیست گزارش

اکتشاف در قطب با هواپیماهای پولار ۵ و پولار ۶ 

نوشته شده توسط محبوبه ملک مختاری

شمالگان، ناحیه ای پیرامون قطب شمال است که بخش‌هایی از روسیه، آلاسکا، کانادا، گرینلند، ایسلند و دانمارک و نروژ و سوئد واقیانوس منجمد شمالی را نیز در بر می‌گیرد.این ناحیه که سرزمین آفتاب نیمه شب نیز نامیده می شود زمستانی سرد و طولانی دارد و متوسط دمای آن معمولا چیزی در حدود منفی ۴۰ درجه سانتیگراد است. البته این دما تنها یک مقدار میانگین را نشان می دهد و اگر بخواهیم یک ارزیابی کلی از شرایط جوی حاکم بر این منطقه داشته باشیم بد نیست بدانیم که این منطقه حتی رکورد منفی ۶۸ درجه را نیز در کارنامه خود دارد. جنوبگان نیز به قاره‌ای اطلاق می‌شود که پیرامون قطب جنوب زمین را در بر گرفته است. ناحیه ای که سردترین نقطه کره زمین است و تقریبا تمام سطح آن با یخ پوشیده شده‌است. میانگین دمای این ناحیه از کره زمین منفی ۵۵ درجه سانتیگراد است.

اکتشاف و پژوهش در چنین شرایط سخت آب و هوایی و محیطی  حاکم بر شمالگان و جنوبگان، کار بی نهایت دشواری است. لیکن این کاری است که  موسسه آلفرد وگنر AWI* وابسته به مرکز تحقیقات قطبی و دریایی هلمهولتز در این مناطق غیرقابل دسترسی و پوشیده از یخ انجام می دهد. هواپیماهای تحقیقاتی مورد استفاده موسسه آلفرد وگنر AWI  در حال حاضر دو هواپیمای تحقیقاتی است که پولار-۵ (Polar 5) و پولار-۶ (Polar 6) نام دارند.

csm_20111028Polar6_28_CPichler_ebcb1aa021

یک هواپیمای پولار ۶ در فرودگاه برمن هافن

دو هواپیمای بیسلر ۶۷-بی­تی (Basler BT-67) به شکلی ویژه اصلاح شده‌اند تا برای پرواز در وضعیت‌ آب و هوای قطبی مناسب باشند. چرخ‌های فرود آن‌ها که ترکیبی از چوب اسکی و لاستیک‌های معمولی است امکان فرود روی سیمان، شن و برف یا بلند شدن از روی آن‌ها را فراهم می‌کند. این هواپیماها به مدد سیستم‌های یخ زدا، صفحات گرم کننده باطری‌ها و موتورها و سیستم‌های ناوبری پیشرفته می‌توانند حتی به صورت پرواز کور و بدون دید نیز به مسیر خود ادامه دهند و در امنیت کامل و در آب و هوای بد فرود آیند و در دمای دست کم ۵۴- درجه سانتی‌گراد کار کنند. محققان موسسه آلفرد وگنر از این هواپیما برای درک روند کار در مناطق قطبی و نظارت بر ارتباط میان پوسته زمین، مناطق پوشیده از یخ و برف، اقیانوس‌ها و جو زمین استفاده می‌کنند. پولار ۵ و پولار ۶ در طول سال چند بار سفرهایی چند هفته‌ای در منطقه شمالگان و جنوبگان انجام می‌دهند. آن‌ها تجهیزات علمی متنوعی با خود جابجا می‌کنند که اغلب آن‌ها در این موسسه توسعه یافته است. این تجهیزات با توجه به هدف پرواز مربوطه، تکمیل یا جایگزین می‌شوند.

این هواپیماها برای پشتیبانی ایستگاه‌های تحقیقاتی بین‌المللی مختلف در جنوبگان حیاتی هستند. موسسه  AWI در جنوبگان از جمله اعضای فعال شبکه بین‌المللی دروملن (DROMLAN) است. پولار ۵ و پولار ۶ مواد و پرسنل را میان ایستگاه‌های مختلف جابجا می‌کنند و برای کمک رسانی در وضعیت‌های اضطراری همواره در حالت آماده باش هستند. هدف اصلی پژوهش های موسسه تحقیقاتی آلفرد وگنر پرده برداری از روندهای پیچیده‌ای است که در کار تغییر سیستم محیط زیستی کره زمین هستند و هواپیماهای پولار ۵ و پولار ۶ تا کنون کمک زیادی به تسهیل این پژوهش ها کرده اند.

Alfred Wegener Institute*

درباره نویسنده

محبوبه ملک مختاری

دیدگاه شما چیست