برگزیده طبیعت و محیط زیست کاشی

ساخت و ساز روی زمین از سال ۱۹۰۰ تاکنون چقدر بوده است؟

نوشته شده توسط تیم تحریریه علمنا

پژوهشگران اخیرا در مقاله ای که در ژورنال PNAS* منتشر شده بررسی های جالبی از حجم سازه های ساخت بشر از سال ۱۹۰۰ تا کنون انجام داده اند. بر اساس این مطالعه، سازه های بشری از ابتدای قرن بیستم تا کنون ۲۳ برابر شده اند. از جمله این سازه ها می توان به ساختمان ها، ماشین ها و زیر ساخت ها اشاره کرد. بر طیق تخمین آنها به ازای هر انسان روی زمین کنونی ۱۱۵ تن سازه ساخت بشر وجود دارد که این میزان در مقایسه با ۱۰۰ سال پیش ۲۳ برابر بیشتر شده است. میزان ماده خامی که بشر امروز برای ساخت و بنای  سازه های خود به کار می گیرد نیز از سال ۱۹۰۰ تا کنون ۱۰ برابر شده است. این حجم رو به افزایش از سازه ها تازه یک شروع است و به گفته این پژوهشگران، هنوز کشورهای در حال توسعه هم در راه هستند و افزایش سازه های بشری روی زمین به این میزان ختم نخواهد شد. از حدود یکصد سال پیش، انسان به استخراج بیش از پیش مواد خام از دل زمین و طبیعت پرداخته است. بخشی از آن را برای تولید گرما و برق استفاده شده و بخشی دیگر را نیز به اشکال دیگری از سازه تبدیل کرده است. بخشی از این ماده استخراج شده اینک در ساختمان ها، پل ها، دستگاه ها و ماشین ها و همچنین کالاهای دست دوم  موجود است. به گفته این پژوهشگران سطح تکنوسفر Technosphere زمین، لایه ای که انسان بر روی اون به ساخت و ساز پرداخته است در حدود ۳۰ هزار میلیارد تن جرم دارد.

استخراج ده برابری مواد خام
فریدولین کراوسمان Fridolin Krausmann و همکارانش در دانشگاه آلپن آدریا در وین اتریش تلاش کرده اند میزان ماده استخراج شده توسط انسان از زمین را برآورد کنند. آنها تلاش کرده اند که دریابند میزان ماده خام استخراج شده توسط  انسان از سال ۱۹۰۰ تا سال ۲۰۱۰ چقدر افزایش پیدا کرده است. دیتا ها و اطلاعاتی که توسط کراوسمان و همکارانش مورد استفاده و تحلیل قرار گرفته است اغلب بر پایه داده های جهانی از میزان بازیافت و همچنین عمر سازه ها بوده اند. نتیجه این  مطالعه نشان داد که میزان برداشت انسان از منابع خام از سال ۱۹۰۰ تا ۲۰۱۰ در حدود ۱۰ برابر افزایش پیدا کرده است. به عبارت دقیق تر از ۷ گیگا تن در سال به ۷۸ گیگاتن. از این ماده خام به میزان ۲.۵ برابر بیش از گذشته در اشکال جدید سازه ای استفاده شده و جالب تر از همه آنکه امروزه ما ۵۵ درصد از همه منابع خام استخراج شده از زمین را برای بنای ساختمان ها و زیرساخت ها و ماشین ها مورد استفاده قرار می دهیم. این میزان پیش از این تنها  بالغ بر ۱۸ درصد بود. به گفته کراوسمان بخش عظیمی از این افزایش در جریان توسعه شهری اروپا و آمریکا اتفاق افتاده است. آن هم در عصر جدیدی از توسعه شهری که در آن به جای چوب و خشت آجر از بتون و فلز استفاده شد. بر اساس این مطالعه ، بیشترین میزان این رشد را نیز می توان در ۳ دهه پس از پایان جنگ جهانی یافت. در این صد سال،بهره گیری انسان از آهن و مس و آلومینیوم به شکل خیره کننده ای افزایش پیدا کرد. دلیل آن نیز واضح است. الگوی بنای سازه هاو ساختمان ها در این دوران از فرم غالب چوب و خشت به بتون و آسفالت و فلز تغییر پیدا کرد. بر اساس این  مطالعه به ازای هر انسان به صورت متوسط ۱۱۵ تن ماده “استخراج شده و تغییر یافته به دست بشر” وجود دارد. این میزان در سال ۱۹۰۰ تنها ۲۲ تن به ازای هر انسان بود. البته این توزیع متقارن نیست. این میزان در جوامع پیشرفته به سمت ۳۳۵ تن به ازای هر انسان رشد می کند. در حالیکه این میزان در جوامع فقیر در حدود  ۳۸ تن به ازای هر انسان است. این یعنی میزان ماده “استخراج شده و تغییر یافته به دست بشر”  در جوامع فقیر در مقایسه با سال ۱۹۰۰ جهش فوق العاده ای نداشته است. بر اساس اظهار نظر این دانشمندان در بین کشورهای توسعه یافته صنعتی بین سهم چین را نمی توان نادیده گرفت. میزان سازه ساخت بشر در چین به تنهایی از سال ۱۹۹۰ تا ۲۰۱۰ چهار برابر شده است و از ۳۵ تن به ازای هر انسان به ۱۳۶ تن افزایش پیدا کرده.  این دانشمندان همچنین موج افزایش جدیدی را به واسطه توسعه شهری  سایر بخش های آسیا،کشورهای آمریکای لاتین و همچنین آفریقا پیش بینی کرده اند.

Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America*

درباره نویسنده

تیم تحریریه علمنا

دیدگاه شما چیست