مقالات

چه‌زمانی طبیعت باعث تخریب جنگل‌ها و سیل‌های مرگ‌آور می‌شود؟

نوشته شده توسط محسن کاظم پور

در تصویر بالا سمت راست تصویر دومینیکن است و سمت چپ هائیتی.
اما چرا دومینیکن پوشیده از جنگل است و هائیتی برهوت شده است؟
در مناطق جنگلی خاک نرم است. چیزی که خاک را نگهداشته شبکه‌ای از ریشه‌های درختان و گیاهان کوچک و بزرگ است. اگر تعداد کمی از درختان قطع شوند چون خاک حاصلخیز است، بارندگی زیاد است و بذر درختان در همه جا هست دوباره درختان شروع به رویش می‌کنند اما وقتی اکثر درختان قطع شده و بخش عمده جنگل از بین برود، خاک با هر باران شدیدی شسته می‌شود. درختان کوچک با نیروی سیل کنده شده و ترکیب آب و خاک و درختان نیرویی به سیل می‌دهد که درختان بزرگتر را هم بشکند و قسمتهای دست نخورده جنگل را هم از بین ببرد.
وقتی بخش عمده جنگل از بین رفت دیگر نمی توان جلوی نابودی بقیه جنگل را گرفت. انسان هم این کار را نکند سیل این کار را خواهد کرد و با شستن خاک دیگر خاک مرغوبی باقی نمی‌ماند که درختان برویند.
اختلافی که در وضعیت جنگل‌های هائیتی و دومینیکن وجود دارد به این دلیل نیست که اهالی هائیتی صدها برابر اهالی دومینیکن از جنگل استفاده کرده‌اند​؛ بلکه​ به این دلیل است که بهره‌برداری از جنگل‌ها در هائیتی بالاتر از مرز احیای طبیعت و در دومینیکن پایین تر از این مرز بوده است.

جنگل‌های شمال ایران در مسیر هائیتی شدن هستند.

در دومینیکن طبیعت جنگلها را بازسازی می‌کند و در هائیتی طبیعت بقیه جنگل را از بین‌ می‌برد.
جنگل‌های شمال ایران هم در مسیر هائیتی شدن هستند. با نبودن جنگل هر بارندگی تبدیل به سیلی می‌شود که خاک‌های مرغوب را از دامنه کوه می‌شوید و به دریا می‌برد. سیل‌های شدید دهه ۷۰ و ۸۰ جنگل گلستان که تلفات چندرقمی داشت به دلیل حجم عظیم درختانی بود که در جریان سیل کنده می‌شدند و با از بین رفتن جنگل‌هایی که در نزدیکی رودخانه‌ها هستند دیگر چنین سیل‌های مهیبی تکرار نمی‌شود.
این سیل‌ها می‌تواند به نفع مناطق پست ساحلی باشد که خاک مرغوب دامنه کوهستان به سوی آن‌ها می‌آید اما در این مناطق جنگلی وجود ندارد و فقط شهر و مزرعه است. شاید به همین دلیل است که با وجود حجم آلودگی زیاد در نقاط ساحلی هنوز خاک ساحل دریای خزر بسیار حاصلخیز است چون با نبودن جنگل آن‌ها در هر سیل خاک‌های مرغوب کوهستانی را دریافت می‌کنند.

درباره نویسنده

محسن کاظم پور

دیدگاه شما چیست